Αρχαία ορυχεία μολύβδου ανακαλύφθηκαν κοντά στον Αθηνιό, σύμφωνα με έρευνα που παρουσιάστηκε στο Συνέδριο Αρχαιομετρίας

Η Σαντορίνη, γνωστή για το ηφαιστειογενές της περιβάλλον και τον εξαγωγικό της χαρακτήρα από την αρχαιότητα έως σήμερα, φαίνεται πως έκρυβε ακόμη ένα μυστικό. Πρόσφατη μελέτη ομάδας Ελλήνων επιστημόνων αποκάλυψε πως το νησί διέθετε ορυχεία μολύβδου, τα οποία λειτούργησαν στην προϊστορική εποχή κοντά στο λιμάνι του Αθηνιού.

Σύμφωνα με την έρευνα που παρουσιάστηκε στο Συνέδριο Αρχαιομετρίας στην Πάτρα, ο Δρ. Μάρκος Βαξεβανόπουλος, μεταδιδακτορικός ερευνητής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, τεκμηρίωσε μέσω αναλύσεων ισοτόπων μολύβδου ότι δείγματα μετάλλου από τον προϊστορικό οικισμό της Τούμπας Οφρυνίου, στους πρόποδες του Παγγαίου, πιθανόν προέρχονται από τη Σαντορίνη.

Ο μόλυβδος των προϊστορικών τεχνιτών

Όπως εξήγησε ο κ. Βαξεβανόπουλος μιλώντας στον Κώστα Ασημακόπουλο και στο ethnos.gr τα μολύβδινα υλικά χρησιμοποιούνταν για την επισκευή πήλινων αγγείων. Η ανάλυση των δειγμάτων με τη μέθοδο ICP-MS αποκάλυψε ότι το υλικό αποτελείτο κυρίως από μόλυβδο με ίχνη αργύρου, χαλκού και αρσενικού.
Ο μόλυβδος, με το χαμηλό σημείο τήξης του, αποτελούσε ιδανικό μέσο για την επιδιόρθωση πολύτιμων αγγείων, όπως οι πίθοι, ήδη από τη Ύστερη Εποχή του Χαλκού (1600-1100 π.Χ.).
 

Από τη Θήρα στη Λυών

Οι αναλύσεις πραγματοποιήθηκαν στο Πανεπιστήμιο της Λυών στη Γαλλία, στο πλαίσιο της μεταδιδακτορικής έρευνας του Έλληνα επιστήμονα.

Σε επιτόπια αυτοψία στη Σαντορίνη, εντοπίστηκαν ίχνη αρχαίας εκμετάλλευσης πλησίον του λιμανιού του Αθηνιού, επιβεβαιώνοντας ότι το νησί αποτελούσε μεταλλευτικό κέντρο και εξήγαγε μόλυβδο σε άλλες περιοχές του Αιγαίου και της Μεσογείου.

Η Τούμπα Οφρυνίου και η γεωαρχαιολογία του Αιγαίου
 

Ο προϊστορικός οικισμός της Τούμπας Οφρυνίου, που ανασκάπτεται από τους αρχαιολόγους Δρ. Δήμητρα Μαλαμίδου και Ιωάννη Σουκάντο, είναι μοναδικός στην Ανατολική Μακεδονία, καθώς κατοικήθηκε αποκλειστικά κατά την Ύστερη Εποχή του Χαλκού.

Η ανασκαφή, με τη χρήση σύγχρονων γεωφυσικών μεθόδων (γεωραντάρ, μαγνητομετρία, πυρηνοληψίες), αποκάλυψε εκτεταμένα οικιστικά κατάλοιπα και αποθηκευτικούς χώρους, ενδεικτικά μιας ανεπτυγμένης κοινωνικής οργάνωσης.

 

Η Σαντορίνη, κόμβος του αρχαίου κόσμου

Η ανακάλυψη αυτή ενισχύει την εικόνα της Σαντορίνης ως πρωτεύοντα οικονομικού και πολιτισμικού κέντρου του Αιγαίου.
Εκτός από την εξαγωγή κρασιού, φάβας, ντομάτας και ελαφρόπετρας, φαίνεται πλέον ότι το νησί συμμετείχε ενεργά και στο εμπόριο μετάλλων, καθιστώντας το καθοριστικό παράγοντα στην ανάπτυξη του προϊστορικού ελληνικού πολιτισμού.

 

Όπως τονίζει ο κ. Βαξεβανόπουλος,

«Η Σαντορίνη, με τον πλούτο των φυσικών της πόρων και τη στρατηγική της θέση, διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στη μεταλλουργία και το εμπόριο του Αιγαίου, πολύ πριν την κλασική εποχή».